Jasna Góra

Jasna Góra to położony na wzgórzu zespół klasztorny zakonu paulinów w Częstochowie. Jest jednym z ważniejszych miejsc kultu maryjnego i najważniejszym centrum pielgrzymkowym w Polsce. Na Jasnej Górze znajduje się obraz Matki Bożej Częstochowskiej oraz zbiór wielu innych dzieł sztuki, najczęściej sakralnej.

HISTORIA

Średniowieczne, położone nad Wartą miasto Stara Częstochowa w XIV wieku należało do książąt opolskich. Władysław Opolczyk w 1382 roku sprowadził z Węgier zakon paulinów, dla którego ufundował klasztor na wapiennym wzgórzu, zwanym od tego czasu Jasna Góra, oraz przekazał stojący tam drewniany kościół pw. Najświętszej Marii Panny. Dopełnieniem fundacji Władysława Opolczyka było podarowanie dla kościelnej kaplicy ikony Matki Bożej z Dzieciątkiem, specjalnie sprowadzonej z Rusi i już wówczas słynącej cudami. Według legendy namalował go św. Łukasz Ewangelista na desce stołu, na którym jadła rodzina Jezusa.

Pierwsze obiekty murowane w obrębie klasztoru wzniesiono w końcu XIV (kaplica Cudownego Obrazu) i w XV wieku (kościół klasztorny). Pierwotny gotycki kształt zespołu jasnogórskiego wzorowany był na planie macierzystego klasztoru paulinów – konwentu św. Wawrzyńca pod Budą na Węgrzech. Na początku XVII wieku, w obliczu wojny trzydziestoletniej, pojawiła się potrzeba otoczenia Jasnej Góry wałami obronnymi. Do budowy umocnień przystąpiono w 1624 roku z inicjatywy króla Zygmunta III Wazy. Konwent paulinów, decyzją sejmu z 1652 roku, zobowiązany był do utrzymywania stałej załogi wojskowej. Twierdza, zwana Fortalitium Marianum, wytrzymała trwające sześć tygodni oblężenie szwedzkie w 1655 roku, co miało ogromny wpływ na ukształtowanie wizerunku Jasnej Góry jako symbolu narodowego i czołowego ośrodka kultu maryjnego. W XVIII wieku podjęto przebudowę całego założenia zniszczonego wskutek pożaru w 1690 roku. Kościół otrzymał wówczas późnobarokowy wygląd. Architekturę wzbogacono o nowe elementy oraz odnowiono dawne. W XIX wieku Częstochowa znalazła się w obszarze Księstwa Warszawskiego, później Królestwa Polskiego. Władze carskie wyjątkowo nie dokonały kasaty klasztoru, zlikwidowano jedynie twierdzę, pozbawiając mury cech obronnych. W 1864 roku Jasna Góra uznana została za tzw. klasztor etatowy (mający prawo istnienia), w którym zamieszkiwali zakonnicy z kasowanych w zaborze rosyjskim konwentów paulińskich. Na początku XX wieku jasnogórski zespół klasztorny przeszedł kolejną rozbudowę, która nadała całemu założeniu kształt istniejący do dziś.

W centralnej części zabudowań znajduje się Bazylika, w której prezbiterium jest najstarszą częścią. Pierwotnie był to kościół gotycki powstały w XV wieku. Na północ od Bazyliki znajduje się Kaplica Matki Boskiej Częstochowskiej, a jeszcze bardziej na północ – Klasztor, który powstał w XVI wieku. Obok klasztoru w XVII wieku powstały pomieszczenia reprezentacyjne. Do najcenniejszych z nich należą wnętrza Sali Rycerskiej w południowym skrzydle oraz Refektarza i Biblioteki w zachodnim. Na zachód od Bazyliki znajduje się Wieża i Pokoje Królewskie. Na terenie zespołu klasztornego znajduje się też Wieczernik, Domy Muzykantów, Kruchta i Kaplica Św. Antoniego, Kaplica Pamięci Narodu. Znajdują się tutaj również pomniki: Jana Pawła II, Stefana Wyszyńskiego, Augusta Kordeckiego a także 14 rzeźb przedstawiających drogę krzyżową.

JASNA GÓRA – JAK DOJECHAĆ ROWEREM

JASNA GÓRA – GALERIA